Home

Başlıksız-2

Aklı aklın kaynağına bağlamalıyız!

فَقَالُٓوا اَنُؤْمِنُ لِبَشَرَيْنِ مِثْلِنَا وَقَوْمُهُمَا لَنَا عَابِدُونَۚ

“Dediler ki: Kavimleri bize kölelik ederken bizim gibi olan bu iki adama inanır mıyız?” (Mü’minûn 47)

 

Rabbimiz, surenin kırk dördüncü ayetinde şöyle buyurmaktadır:  “Sonra peygamberleri ardı ardına gönderdik, her ümmete peygamber geldikçe onu yalanladılar. Biz de onları birbiri ardınca yok edip efsaneye çevirdik. Artık kahrolsun o inanmayan toplumlar.”

Peygamberler, aklın sahibi olan Rabbin temsilcileridir. Onlar, insanlara, aklı değil vahyi tebliği etmiş, aklın vahye teslim olmasını istemişlerdir. Ne var ki, birçok kavim peygamberleri kabul etmemiş, aklın sahibine değil, kendilerindeki sınırlı akla teslim olmayı yeğlemişlerdir.  İşte; Nûh, Ad, Semûd, Lût vb. kavimler, bu türden kavimlerdir. Onlar, evreni ve kendilerini başıboş sandıklarından helak edilmişlerdir.

El ve ayak ancak bedenle birlikte iş görür, göz, kulak, ağız, burun, dil, diş başla ve vücutla çalışıyor. Ayrı ayrı ne el, ne ayak, ne göz, ne kulak işe yaramaz. Akıl da bir araçtır, o da ancak, vahiyle irtibat sağladığında insana fayda temin eder. Vahiyle irtibat kuramamış akıl kendine ve varlığa bir anlam bulmakta zorlanacak, kendi varlığının aşkın bir anlamı olduğunu anlayamayan akıl, amaçsız bir hayat yaşamaktan kurtulamayacaktır.

Oysa iş bittiğinde, ‘insan hangi amaca hizmet etmiştir?’ Rabbimiz, buna bakacaktır. Surenin kırk beş ve kırk altıncı ayetlerinde, Hazreti Musa ve kardeşi Hazreti Harun’un Mısır’a, kendi akıllarına tapan Firavuna ve yönetimine gönderildiğini öğreniyoruz. Peygamberlerin ‘Vahye uyun!’ çağrısı karşısında, kadim Mısır yöneticileri, kendilerinden önceki milletler gibi, akıl ve hisleriyle hareket edip kibre ve gurura kapıldılar. Akıllarını vahye teslim etmiş peygamberleri ve ilahî mesajı reddedip küçümsediler. Tepkilerini de, ele aldığımız kırk yedinci ayette, şöyle dile getirdiler: Kavimleri bize kölelik ederken bizim gibi olan bu iki adama inanır mıyız?”

Hâlbuki o iki adam, Hz. Musa ve Hz. Harun, onlar gibi değildi; onlar, akıllarıyla Mısır yönetiminin karşısına çıkmamışlardı, onlar vahyin temsilcileriydi. Akıl yürüterek, kendini tanrı sanan Firavun, akıllarını vahye teslim etmiş Hazreti Musa ve Hazreti Harun karşısında yenik düşmeye mecburdu. Nitekim Firavun ve ona tapan yönetimi, aklî inkârcılıklarının bir sonucu olarak yok edildiler.

Rabbimiz, Mısır ülkesinde, Firavunun köleleri statüsünde çalıştırılan İsrail oğullarından akıllarını vahye teslim etmiş bir kavim yarattı. (İsrail oğulları da imandan sonra inkâra savruldular; vahiyden kopmuş akılları gaflet ve sapıklıkta Firavun ülkesini geride bırakınca onlar da hak ettikleri muameleyi gördüler.)

Vahyin insan aklına ulaşmasına ve hayatına müdahale etmesine karşı çıkan kapitalist düzen, dünkü Firavun düzeninin bir benzeridir ya da devamı! Dünyayı, kendilerini tanrı sanan ve akıllarıyla her işin üstesinden geleceklerini düşünen modern Firavunlar yönetiyor. Bunca savaş, zulüm, sömürü bu zihniyetin eseridir. Oysa vahiyle irtibatı olmayan akıllarını, Rab edinerek, Allah’a karşı gaflete düşmüş milletler, -onlar bilse de bilmese de, kabul etse de etmese de-, helâk edilen kavimler gibi, sapıktırlar.

Sonuç: Her şeyin olduğu gibi, aklın kaynağı da Allah’tır. Allah, aklımızı son kez Kuran’a ve Hazreti Muhammed’e çevirdi. Vahiyle temas kurmamış akıl, ne denli etkili gözükse de, yetersizdir. Akıl, aklın sahibine teslim olduğunda insanda hidayet güneşi doğacaktır. Kuran ve Hazreti Muhammed (sav), insan aklına uzatılmış kopmaz bir iptir; kim akıl elini o ilahî ipe uzatırsa ip o ele yapışır ve hiç olmazsa kişi ruhunu ebedi karanlıktan kurtarabilir.

M.Talât Uzunyaylalı

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s